13-11-2008
Het programma van eisen dat Monolab Architects meekreeg van de particuliere opdrachtgevers, was eenvoudig. Er werd gevraagd om een centraal gelegen woonkeuken en zoveel mogelijk kubieke meters ruimte. De woonruimte kwam er. Bij een vloeroppervlak van 150 m² heeft het huis een inhoud van ruim 500 m³. Een ontwikkelaar zou het niet bedenken.

Om een loft te realiseren hebben de architecten in de plint de functies verzameld die in zichzelf een besloten karakter hebben: de berging, de badkamer en de slaapkamer. De ruimte hierboven is open gebleven op de woonkeuken na. Het is een enorm hoge ruimte: de afstand tot het plafond is bijna acht meter.

Helemaal leeg is de ruimte niet. Uitgaande van de opgetilde woonkeuken is in de loft een ‘body’ ontworpen met een vrije vorm. Het lichaam staat met één ‘been’ op de vloer en grijpt zich bovenin vast aan het dak. Aan de beide zijden is het lichaam vrij gehouden van de woningscheidende wand, aan de achterkant staat het vrij van de achtergevel.

Achter de taatsdeur in de straatgevel loopt een trap binnen het lichaam omhoog naar de eerste verdieping en verder naar de tweede verdieping. Vanuit de woonkamer loopt er echter ook een tweede trap óver het lichaam naar de keuken/eetkamer. Deze buitentrap loopt zonder onderbreking door naar de derde verdieping: een roostervloer met een vrij programma. Aan de andere zijde van het lichaam loopt een laatste trap naar het dakterras.

De ‘body’ is geconstrueerd als amorf vakwerk, dat via het dak de stalen portaalconstructie op de betonnen plint stabiliseert. Het stalen skelet van het lichaam is plaatselijk omtrokken met een huid van stof, glas, stalen roosters of een pakket van multiplex, glasvezel en epoxy. De structurerende rol die de ‘body’ in het huis speelt komt krachtig tot uitdrukking in de manipulatie van de voorgevel, de enige gevel die niet vrij staat van het lichaam. Ter plaatse van de eetkamer is een trapeziumvormig raam uitgespaard dat is verdraaid richting de Maas.

In het ontwerp voor het Body House bouwt Monolab voort op het ruimteconcept van de Moderne Beweging. Volgens dit concept zijn de wanden en hoeken van de ruimtes vrijgemaakt, zodat deze als abstract figuur beleefbaar geworden is. Elementen die de ruimte vanuit hun aard onderbreken – kasten, toiletten, keukens, leidingkokers en trappen – zijn zoveel mogelijk gecombineerd in vrijstaande meubels. Een beroemd voorbeeld van dit ruimteconcept is het Farnsworth House (1951) van Mies van der Rohe.

Monolab is er met de ‘body’ in geslaagd het ruimteconcept van de Moderne Beweging extra dimensies te geven. Het vrijstaande meubel heeft zich zodanig uitgerekt, dat het meerdere verdiepingen bestrijkt, beklimbaar is en tot uitdrukking komt in de gevel. Zonder het dogma van het functionele opent zich een wereld van mogelijkheden.