16-12-2002
In 1989 won de in Almere gevestigde architect René van Zuuk (1962) de prijsvraag Ongewoon Wonen II met het ontwerp Psyche. De vele publiciteit die dit in 1992 gerealiseerde project opleverde zorgde ervoor dat Van Zuuk´s naam in een klap gevestigd was. Vier jaar later volgden drie nieuwe en opvallende gebouwen: een woonhuis in Almere , het complex voor de Jeugdopleiding van Ajax en het bedieningsgebouw in Groningen. Zijn werk kenmerkt zich door een opvallende sculpturaliteit als resultaat van subtiel gemodificeerde constructies. Hierbij gaat het echter nooit om de vorm op zichzelf, maar om het ruimtelijk effect, dat perfect aansluit bij het gebruik en de functie van het gebouw. Zo is de woonfunctie van het vrijstaande huis in Almere naar de bovenverdieping verplaatst vanwege de krappe kavel en het gebrek aan privacy, terwijl de slaapvertrekken zich achter een gesloten, bakstenen plint op de begane grond bevinden. Door de woonverdieping als een loggia vorm te geven onder een getordeerd dak ontstaat een grote ruimtelijkheid en is er sprake van een wijds uitzicht over het polderlandschap.
Het paviljoen van ‘de Verbeelding’ in Zeewolde is veel aan dit huis schatplichtig. Ook hier is sprake van een constructie van houten spanten die steeds onder een andere hoek staan. Hierdoor ontstaat een getordeerd dakvlak, het belangrijkste kenmerk van het paviljoen. Hiermee houdt echter de vergelijking op. Anders dan het huis, ligt het paviljoen in het water dat aan de overzijde begrensd wordt door een grote talud. Dit talud is onderdeel van het ontwerp van kunstenaar Bas Maters en landschapsarchitect… voor de toen nog geheten Kunstbaan en wordt doorsneden door een werk van de beeldhouwer Richard Serra, getiteld ‘Sealevel’. Hoewel deze Serra op zich zelf een prachtig werk is, is het zo bepalend voor dit gebied dat het moeilijk ander werk naast zich verdraagt.
Volgens Van Zuuk is de langgerekte vorm van het paviljoen onder andere voortgekomen uit de lange zwarte betonnen wanden van Serra. Om het paviljoen van een afstand herkenbaar te laten zijn en niet in de omringende bebouwing te laten verdwijnen is er voor gekozen om in het water te bouwen. Bovendien ligt het zo in het hart van de kunstbaan. Van Zuuk heeft er bewust voor gekozen het gebouw op een dam te plaatsen omdat zo de vijver als haar grondgebied is geannexeerd en het talud doorloopt langs de waterkant.
Het beperkte budget heeft de keuze voor driescharnierspanten bepaald. Deze constructie wordt veelvuldig toegepast in boerenschuren. Voordeel van deze constructie is dat door vervorming van het traditionele dak het mogelijk is een expressief uiterlijk te maken zonder dat daar extra, of ander materiaal voor nodig is. De spanten staan beneden in een lijn, terwijl naar boven toe uitwaaieren. Voor het paviljoen is de meer traditionele houten versie gekozen.

Een tentoonstellingspaviljoen stelt echter andere eisen aan de ruimte dan een boerenschuur. Belangrijkste voorwaarden waren onder andere dat de ruimte wanden moest hebben om expositiemateriaal tegen te bevestigen en dat er zo min mogelijk verblinding moest zijn vanwege zijlicht. Desondanks moest het een aangename, lichte ruimte worden. Door de spanten achtereenvolgens onder een iets andere hoek te plaatsen, ontstond de mogelijkheid de dakvlakken ten opzichte van elkaar te verschuiven en daglicht via de bovenzijde indirect naar binnen te laten vallen. Op deze spanten liggen stalen dakplaten die 4,5 meter overspannen. Daar bovenop ligt isolatie. Het geheel is afgedekt met een aluminium dakbedekking. Met deze constructie kon een doorlopende plint van ramen op vloerniveau gemaakt worden. Hierdoor is steeds zicht op het water en wordt het daglicht via het water gereflecteerd. Door ramen in de plint en in het dak gelijktijdig open te zetten is bovendien een goede luchtcirculatie mogelijk. De functionele ruimtes, zoals kantoren, toiletten en berging zijn in twee losse doosjes van hout in de ruimte geschoven. Aan het einde biedt een enorme glaswand prachtig zicht over het water naar het werk van Serra. Met dit paviljoen heeft Zeewolde een elegant bouwwerk gekregen dat niet alleen een mooie tentoonstellingsruimte oplevert, maar bovendien een nieuwe sculptuur toevoegt aan de reeks, die in de toekomst steeds verder uitgebreid zal worden.