Ingenieurs ontwikkelen sluis zonder deuren

22 november 2011, 10:30

Een sluis met gel in plaats van water en zonder deuren. Dit ‘onmogelijke alternatief’ voor een gangbare sluis blijkt mogelijk, zo meldt Gemeentewerken Rotterdam. De ingenieursdienst voerde samen met studenten van de Hogeschool een succesvolle laboratoriumproef uit.

Sluizen, die nodig zijn om niveauverschillen in waterwegen te overbruggen, vormen een enorme kostenpost voor de beroepsvaart. De gebruikelijke wachttijd bedraagt namelijk vier tot vijf uur. In een zogenoemde pudding- of gelsluis hoeft de schipper niet langer dan 53 minuten door te brengen, zegt Gemeentewerken.

Het schip wordt met behulp van een installatie op de wal voortgetrokken, met een snelheid van vier kilometer per uur. “De energie die nodig is om de schepen voort te trekken, wordt opgewekt door gebruik te maken van het hoogteverschil van het water. Dat stroomt langs een turbine en wekt zo energie op. Er wordt evenveel schone energie opgewekt als er nodig is voor het voorttrekken”, meldt de gemeentelijke dienst.

“De gel is stevig genoeg om water aan weerszijden tegen te houden, maar dun genoeg om schepen door te laten”, zegt Jarit de Gijt, ingenieur bij Gemeentewerken die de sluisvariant met drie afstudeerders van de Hogeschool Rotterdam ontwikkelde. “Achter een schip ‘sluit’ de gel zich weer.”

Flauwe hoek
Van de circa 3,5 kilometer lange gelmassa steekt alleen het middelste deel van 1220 meter lengte boven water uit. Ervoor en erachter ligt de ‘op- en afrit’ onder een flauwe hoek.

“De druk op een schip als het tegen de gel vaart is vergelijkbaar met een watergolf bij windkracht vijf en ligt dus ruim binnen de veiligheidsnormen. Schepen komen in de gel hoger te liggen dan in het water door de grotere opwaartse kracht van de gel. Ook die hoogte valt binnen de wettelijke eisen”, vertelt Gemeentewerken.

De sluis is volgens de dienst overal ter wereld toepasbaar, mits er voldoende ruimte beschikbaar is. De lengte is afhankelijk van de hoogte van het te keren water.

“Als de gelsluis op de overgang van zoet naar zout water wordt toegepast, zoals in de Nieuwe Waterweg, is er nog een groot bijkomend voordeel: zout water blijft volledig gescheiden van zoet water. Zo wordt een bekend probleem, namelijk verzilting van weilanden, voorkomen. Zout grondwater heeft nu desastreuze gevolgen voor landbouwgewassen.”

Bariet
Er is twee maanden gewerkt aan het samenstellen van de gel, zegt De Gijt. “In totaal hebben we zo’n 1000 liter gemaakt, in tientallen verschillende samenstellingen. Uiteindelijk bleek gelatine met bariet de juiste ‘tegenstrijdige’ eigenschappen te bezitten. Bariet wordt onder meer gebruikt bij het boren naar olie.”

Nu de laboratoriumproef geslaagd is, wordt gewerkt aan de volgende stap: een kleinschalige praktijkproef. Met de gegevens die daarbij worden verzameld zal het ontwerp verder worden verfijnd en uitgewerkt.

Trefwoorden

sluis gemeentewerken rotterdam

1	Vakwerk Architecten draagt met Camden Town bij aan Hyde Park vrijdag, 7 augustus
2	Bouwstart van verticaal dorp in Shenzhen naar ontwerp van MVRDV donderdag, 6 augustus
3	Internationaal hoofdkantoor Fugro naar ontwerp van cepezed voltooid woensdag, 12 augustus
4	De Playlist: Alex Kypriotakis-Weijers zingt en performt op karaokefeestjes donderdag, 6 augustus
5	Sec.architecten geeft verbouwde school eenduidiger uitstraling dinsdag, 11 augustus

Gerelateerde nieuwsberichten

Eerste betonnen sluisdeuren ter wereld

15 juni 2010

Andere nieuwsberichten

Prestigieuze Duitse onderscheiding voor André Kempe en Oliver Thill

Gisteren, 12:30

André Kempe en de dit jaar overleden Oliver Thill zijn onderscheiden met de Grosser BDA Preis. De oprichters van Atelier Kempe Thill voegen zich in een indrukwekkend rijtje winnaars.

Internationaal hoofdkantoor Fugro naar ontwerp van cepezed voltooid

Gisteren, 11:27

Het gebouw vormt samen met de nieuwe parkeergarage eb het eerder gerealiseerde Fugro TechCenter (naar ontwerp van Hidde & Peeperkorn) een ensemble.

Regio Arnhem maakt zich op voor Landschapstriënnale 2026

11 augustus, 1:26

Onder de noemer ‘Op Waterbasis’ organiseren diverse partners een veelzijdig programma met excursies, lezingen, debatten, exposities, workshops en culturele activiteiten.

Sec.architecten geeft verbouwde school eenduidiger uitstraling

11 augustus, 11:03

In Epe is het Sprengenbeek College verbouwd naar ontwerp van Sec.architecten. Het voorheen versnipperde gebouw aan de rand van de Gelderse plaats heeft een eenduidiger uitstraling gekregen.

Amsterdamse wethouder ontkent achterhouden kosten Oostbrug

Gisteren, 09:33

Stadsomroep AT5 schreef dat Van der Horst al voor de verkiezingen wist van een forse kostenoverschrijding, maar dat ze die informatie achter hield.

Koophuizen in bijna alle gemeenten in prijs gestegen

11 augustus, 9:54

Landelijk gezien werd voor een koophuis gemiddeld ruim vier procent meer neergeteld in het tweede kwartaal.

Vastgoedadviseur: nog jaren minder huurhuizen door verkoopgolf

10 augustus, 10:09

Dat leidt vooral voor studenten en jonge starters die een huis zoeken tot grote problemen, verwacht CBRE.

In twintig jaar bijna verdubbeling aantal restaurants, categorie fastfood groeide het hardst

5 augustus, 11:28

In totaal zijn er bijna 39.000 eetgelegenheden in Nederland. Hiervan bestaat iets meer dan de helft uit fastfoodzaken, zoals cafetaria's en broodjeszaken.

Rijkswaterstaat spreekt van uitzonderlijke situatie door droogte

4 augustus, 5:45

Ook de komende weken zal het droger en warmer dan gemiddeld blijven. Rijkswaterstaat spreekt in zijn wekelijkse droogtemonitor van een uitzonderlijke situatie.