Circulaire huisvesting voor Alliander

4 januari 2016, 17:30

Energienetwerkbedrijf Alliander heeft afgelopen najaar een circulair onderkomen geopend in het Gelderse Duiven. Vijf bestaande panden van de onderneming zijn opgeknapt, uitgebreid en overkapt met een ‘klimaatkas’. In het energieleverende complex is tachtig procent van de aanwezige materialen hergebruikt.

Het is tevens de eerste keer dat de hoogst mogelijke BREEAM-certificering (Outstanding) voor een renovatie is toegekend. Het complex is gerealiseerd door een consortium, dat werd geleid door bouwer VolkerWessels en architectenmbureau RAU. In het samenwerkingsverband zaten verder Homij, Boele & Van Eesteren, Innax, Turntoo, KuiperCompagnons en Fokkema & Partners.

In de aanbesteding was niet gevraagd om een huisvesting met een specifiek aantal werkplekken, maar om een totaalconcept voor een ‘ultraduurzaam’ onderkomen, inclusief het onderhoud voor komende vijftien jaar. In samenwerking met omringende bedrijven en lokale overheden (onder de naam De Groene Alliantie) is ook het bedrijventerrein waar het gebouw staat verduurzaamd.

Atrium
De vrij onooglijke oude panden van Liander zijn gerenoveerd, uitgebreid en voorzien van een nieuwe bekleding. Ze zijn verbonden door een overkapping met zwevend dak (voorzien van lichtkoepels die zorgen voor daglichttoetreding), die fungeert als atrium. Dankzij deze nieuwe ruimte wordt het energieverbruik verminderd en voor meer comfort in de werkomgeving gezorgd.

Voorzieningen als zonnepanelen en een wko waarbij gebruik wordt gemaakt van grondwater dragen er aan bij dat het gebouw niet alleen voorziet in de eigen energiebehoefte, maar tevens energie levert aan de omgeving. Bedrijven in de omgeving hebben daarnaast zonnepanelen geplaatst, de bereikbaarheid voor ov,fiets en auto verbeterd en ze maken gebruik van elkaars parkeervoorzieningen.

Omwille van de circulariteit is het overgrote deel van de toegepaste materialen hergebruikt. Zo is het slooppuin verwerkt in nieuw beton en terreinverharding en zijn de wc-potten en wasbakken schoongemaakt en opnieuw geïnstalleerd. Voor de gevelbekleding is hout van pallets gebruikt, dat volgens het consortium letterlijk voor de verbrandingsoven is weggehaald.

De grondstoffen zijn geregistreerd in een ‘grondstoffenpaspoort’ en kunnen wederom worden hergebruikt voor toekomstige bouwprocessen.

Inrichting
De inrichting van het pand is in overleg met de medewerkers gedaan. Zij kwamen bijvoorbeeld met het voorstel om gebruikte werkkleding van de monteurs een tweede leven te gunnen als geluidsisolatie van het gebouw. Het interieur is ingericht door Fokkema & Partners, volgens de principes van Het Nieuwe Werken.

Voor de renovatie waren ongeveer 600 mensen werkzaam in het complex, nu is de capaciteit 1.500 medewerkers. Dankzij wifi binnen en buiten op het terrein kan overal gewerkt worden, maar het pand kent wel drie typen werkomgevingen. In een reeks workshops met medewerkers kwam naar voren dat er behoefte was aan een ‘klassieke’ kantoorvloer, een ‘atelier’ waar mensen samenkomen voor overleg en brainstormsessies, en een ‘bibliotheek’ waar het draait om rust en concentratie.

De bibliotheek is een grote open ruimte met lange zichtlijnen, individuele plekken en één grote tafel langs de gevel waar je met je laptop aan het raam kunt zitten. Het atelier kenmerkt zich door een andere ruimtelijke ordening waarin vergaderen en presenteren op diverse manieren wordt aangeboden. Op de kantoorvloeren staan grote bureaus in een meer of minder besloten opstelling wat het werken in teamverband en kortstondig afstemmen ondersteunt.

Loopbruggen
Door Fokkema werden loopbruggen aan het casco complex toegevoegd die de bestaande panden op verschillende niveaus verbinden. Op deze loopbruggen zijn onder meer alle pantry's ondergebracht zodat mensen elkaar in het atrium tegenkomen.

“We hebben continu gedacht vanuit hergebruik. De werkvloeren hebben we in den beginne gelaten voor wat ze zijn. De focus lag op het creëren van ontmoetingsplekken en het ordenen van de verschillende functies: bezoekersruimtes, logistiek, practicumlokalen en kantoren moeten tezamen een logisch geheel vormen”, laat het bureau weten.

“Daarom hebben we een centrale zichtas gecreëerd, die haaks op de entree ligt, zodat je bij binnenkomst meteen alle ‘bloedgroepen’ van het bedrijf in beeld hebt. Door het atrium kijk je helemaal tot in de werkplaatsen en laboratoria - die vroeger ergens achteraf verstopt lagen. Iedereen mag gezien worden, men mag trots zijn op wat hij doet – dat is het gevoel dat we willen bewerkstelligen”, aldus Fokkema & Partners.

Op de loopbruggen worden de ontmoetingsplekken gemarkeerd door ‘transformatorhuisjes’, die het gebouw een typisch bedrijfssignatuur geven. Het ontwerp voor de huisjes – abstracte volumes, gemaakt van ‘koperen’ buizen – is gebaseerd op bestaande exemplaren die in Nijmegen, Heerhugowaard en Den Helder staan.

In de Tegenlicht-documentaire Einde van bezit vertelt architect Thomas Rau onder andere over De Alliander

Trefwoorden

thomas rau rau volkerwessels duiven kuipercompagnons alliander circulair bouwen fokkema & partners homij

1	Nominaties Kantoorgebouw van het Jaar 2026 bekend woensdag, 9 september
2	DP6 en De Unie Architecten ontwerpen Collectiecentrum Rotterdam woensdag, 9 september
3	Nederlands getint team brengt verwoeste WTC-torens terug in New Yorkse skyline donderdag, 10 september
4	Turnhoutse Sportcampus Stadspark door ZJA, Archiles en Studio Thomas Willemse is gereed woensdag, 9 september
5	Woonwerkgebouw van Hoogte 2 Architecten in Arnhemse wijk Coehoorn is gereed vrijdag, 11 september

Gerelateerde nieuwsberichten

Architectenweb Podcast – Gesprek met Laura Atsma over het ontwerp van gezonde interieurs voor kantoren

17 oktober 2019

Urban Innovation Award toegekend aan Thomas Rau

22 november 2022

Thomas Rau wint Circular Hero Award 2021

3 februari 2021

DGBC publiceert meetmethodiek voor losmaakbaarheid in gebouwen

11 februari 2020

‘Post 65’-zorglocatie De State Hillegersberg gerenoveerd

10 november 2022

Upfield Food Science Centre ontworpen door Fokkema & Partners bereikt hoogste punt

17 november 2021

FOKLAb geeft fauteuil een waterlijn

31 januari 2020

Nieuwe kantoor Triodos Bank is ook een materialenbank

12 september 2019

Thomas Rau geeft keynote op Architect@Work Kortrijk

11 april 2019

Nieuw kantoor van Triodos Bank bereikt het hoogste punt

20 maart 2019

KuiperCompagnons aan de slag met voormalige kolencentrales

10 oktober 2018

KuiperCompagnons wint prijsvraag innovatiecentrum Shanghai

31 augustus 2018

BNA start campagne 'Wij gaan circulair'

17 januari 2018

Circl – ‘Zo circulair kunnen we nu bouwen’

8 september 2017

Balans tussen esthetiek en comfort

6 maart 2017

Stijging circulaire initiatieven in 2016

17 januari 2017

KuiperCompagnons schetst vergezicht Nederland

21 november 2016

Regering wil halvering gebruik grondstoffen

13 september 2016

Karakteristiek interieur in De Rotterdam

15 juni 2016

Rauw én verfijnd interieur voor adviesbureau

25 maart 2016

Tijdelijke duurzame campus op Java Eiland

22 maart 2016

Infrabeheerders vergroenen samen

28 januari 2016

Video: Thomas Rau, einde van bezit

13 november 2015

Circulair plan voor zwemparadijs Tropicana

10 juli 2015

'Circulaire' tijdelijke rechtbank voor Amsterdam

23 januari 2015

Gemeentehuis Brummen officieel geopend

20 september 2013

Fokkema & Partners: “Statiegeld op een interieur”

25 juni 2013

Lease-concept met klimaatvloer ontwikkeld

24 juni 2013

Het Grote Duurzaamheidscongres inspirerend

6 juni 2013

Transformatie vijf kantoorpanden Alliander

31 januari 2012

Toon alles

Gerelateerde podcasts

Gesprek met Laura Atsma over het ontwerp van gezonde interieurs voor kantoren

17 oktober 2019

Andere nieuwsberichten

Tweede Amsterdams NENI-restaurant door concrete geopend

3 uur geleden

Net als de eerder geopende vestiging in stadsdeel Zuid heeft het restaurant een Oost-Mediterraanse sfeer in een Amsterdamse setting. Het interieur is opgebouwd in drie zones, die een eigen identiteit hebben, maar ook visueel en fysiek zijn verbonden.

Regiowinnaars Eo Wijersprijsvraag 2025-2026 bekend

Vandaag, 14:12

De drie regiowinnaars van de Eo Wijersprijsvraag 2025-2026 zijn bekend. Per deelnemende regio aan de tweejaarlijkse prijsvraag werd één winnaar gekozen.

Studio Modijefsky herontwerpt interieur Amsterdams grachtenpand

Vandaag, 13:15

In het statige pand aan de Amsterdamse Herengracht werden verschillende ruimtes vernieuwd.

Time to Access – genomineerd voor prijs Architect van het Jaar 2026

Vandaag, 09:00

Een bureau dat vanuit nauwe samenwerkingen met bewonerscollectieven tot blijvend betaalbare én kwalitatieve woongebouwen komt.

Kabinet snijdt in procedures voor snellere uitbreiding stroomnet

4 uur geleden

Het kabinet wil de doorlooptijd van uitbreidingen van het stroomnet drastisch inkorten door vergunningsprocedures te schrappen of te vereenvoudigen.

Zuid-Holland maakt ruimte voor grote bouwplannen die snel kunnen

Vandaag, 10:38

De provincie Zuid-Holland overweegt om enkele tientallen plannen voor grootschalige woningbouw buiten bestaande steden en dorpen toch toe te staan.

Leefbaar Rotterdam: stel collectie Boijmans tijdelijk tentoon in Schielandshuis

11 september, 12:29

Museum Boijmans van Beuningen is sinds 2019 gesloten voor een renovatie en gaat niet voor 2030 weer open voor het publiek.

Houten kap van Torentje op Binnenhof bijna 480 jaar oud

11 september, 10:22

Het hout is afkomstig van bomen uit Zuid-Zweden die in de herfst van 1546 of de winter van 1546/’47 zijn gekapt.

Zorgen in Staten Utrecht over uitblijven geld voor Rijnenburglijn

10 september, 1:33

Meerdere partijen in de Provinciale Staten van Utrecht betwijfelen of het plan voor de bouw van 25.000 woningen in de polder Rijnenburg in de huidige vorm kan doorgaan.